|
Opis produktu
Warszawa 2002, wydanie 1, format 230 x 220, objętość 357 str., oprawa miękka
Historia opracowania ujednoliconego, międzynarodowego mianownictwa anatomicznego liczy już ponad 100 lat. Mianownictwo takie miało ograniczyć dowolność stosowania nazw anatomicznych, szczególnie w dydaktyce, nauce i w tekstach publikowanych z zakresu dyscyplin morfologicznych, jak również klinicznych. Pierwsze prace rozpoczęto w roku 1895 wydaniem w Bazylei „Basel Nomina Anatomica" (BNA) w języku łacińskim. Mianownictwo to, które spełniało dostateczną rolę odnośnie do anatomii człowieka, nie odpowiadało w pełni wymogom i jasności nazewnictwa anatomicznego u zwierząt. W tej sytuacji powołano (1899 r.) Międzynarodowy Komitet Weterynaryjnego Mianownictwa Anatomicznego (MKWMA), który bazylejskie mianownictwo miał uzupełnić nazwami struktur występujących u zwierząt i dostosować do użytku weterynaryjnego. Wyniki działalności tego Komitetu nie zostały rozpowszechnione. W roku 1936 ukazało się w Jenie następne mianownictwo, znane jako jenajskie, „Jena Nomina Anatomica" (JNA), wydane również w języku łacińskim. W roku 1955 VI Międzynarodowy Kongres Anatomów w Paryżu dokonał korekty poprzednich wydań Nomina Anatomica, zatwierdził je i opublikował nowe, znane jako wydanie paryskie, „Parisiensia Nomina Anatomica" (PNĄ). Dotąd w podręcznikach anatomii weterynaryjnej stosowano nazwy oparte głównie na mianownictwie bazylejskim (BNA) z uzupełnieniem nazw dla swoistych struktur organizmu zwierzęcego. Było ono źródłem mianownictwa stosowanego również w dydaktyce i w publikacjach naukowych W związku z potrzebą opracowania mianownictwa dla nauk weterynaryjnych, z inicjatywy profesora anatomii i dyrektora Państwowej Szkoły Weterynaryjnej w Alfort - C. Bressou, powołano Międzynarodowe Stowarzyszenie Anatomów Weterynaryjnych, które za jeden z pierwszych celów swojej działalności uchwaliło, że konieczne jest opracowanie weterynaryjnego mianownictwa anatomicznego na podstawie mianownictwa paryskiego (PNĄ) z 1955 roku. Na spotkaniu Stowarzyszenia we Freiburgu, w roku 1957, na przewodniczącego MKWMA powołano prof. dr J. Schreibera z Wiednia. W wyniku działalności Komitetu, w roku 1968 ukazało się pierwsze wydanie „Nomina Anatomica Veterinaria" (NAV) w nakładzie 1000 egzemplarzy. Opublikowanie międzynarodowego weterynaryjnego mianownictwa anatomicznego stało się w wielu krajach podstawą do opracowania własnej, krajowej terminologii. Z inicjatywy prezesa Polskiego Towarzystwa Nauk Weterynaryjnych, prof. dr hab. Edmunda Prosta, w styczniu 1970 roku powołano Komitet Redakcyjny do przygotowania mianownictwa w wersji łacińsko-polskiej na podstawie NAV z roku 1968, z uwzględnieniem poprawek wprowadzonych w roku 1973. Opracowanie to ukazało się w roku 1978 pod tytułem „Weterynaryjne Mianownictwo Anatomiczne" (wyd. I). Zasłużyło ono na wysoką ocenę jako dobry przewodnik do posługiwania się prawidłowymi mianami anatomicznymi (polskimi i łacińskimi) w naukach weterynaryjnych i pokrewnych. Jednakże od wydania tego Mianownictwa upłynęły już 24 lata. W tym czasie MKWMA opracował trzy kolejne wydania mianownictwa międzynarodowego, każde poprawiane i uzupełniane. Ostatnie, z roku 1994, różni się od poprzednich w wielu miejscach i działach. Wobec długiej przerwy w nowelizacji mianownictwa polskiego autorzy tej publikacji zobowiązali się do jego uaktualnienia, dodając miana anatomiczne w języku angielskim. Przedmowa
Wykaz skrótów i oznaczeń
Termini situm et directionem partium corporis indicantes - Miana oznaczające połoŜenie, kierunek i
usytuowanie części ciała
Termini ad raembra spectantes - Miana odnoszące się do kończyn
Termini generales - Miana ogólne
Partes et regiones corporis - Części i okolice ciała
Caput - Głowa
Collum [cervix] - Szyja (szyjka)
Truncus - Tułów
Abdomen — Brzuch
Pelvis - Miednica
Cauda-Ogon
Membra - Kończyny
Membrum thoracicum - Kończyna piersiowa
Membrum pelvinum - Kończyna miedniczna
Regiones corporis - Okolice ciała
Regiones capitis - Okolice głowy
Regiones coli i - Okolice szyi
Regiones pectoris - Okolice klatki piersiowej
Regiones abdominis - Okolice brzucha
Regiones dorsi - Okolice grzbietu
Regiones pelvis - Okolice miednicy
Regiones membri thoracici - Okolice kończyny piersiowej
Regiones membri pelvini - Okolice kończyny miednicznej
Objaśnienia do mian
Osteologia - Nauka o kościach
Skeleton axiale- Kościec [szkielet] osiowy
Cranium - Czaszka
Facies - Twarz
Ossa cranii - Kości czaszki
Ossa faciei - Kości twarzy
Columna yertebralis - Kręgosłup
Skeleton thoracis - Kościec [szkielet] klatki piersiowej
Skeleton appendiculare - Kościec [szkielet] kończyn
Ossa membri thoracici - Kości kończyny piersiowej
Ossa membri pelvini - Kości kończyny miednicznej
Objaśnienia do mian
Arthrologia - Nauka o połączeniach kości
Ariculationes - Stawy
Suturae capitis - Szwy głowy
Synchondroses cranii - Chrząstkozrosty czaszki
Articulationes columnae vertebralis, thoracis et cranii - Stawy kręgosłupa, klatki piersiowej i czaszki
Articulationes membri thoracici - Stawy kończyny piersiowej
Articulationes membri pelvini - Stawy kończyny miednicznej
Objaśnienia do mian
Myologia - Nauka o mięśniach
Musculi cutanei - Mięśnie skórne
Musculi capitis - Mięśnie głowy
Musculi colli - Mięśnie szyi
Musculi dorsi - Mięśnie grzbietu
Musculi thoracis - Mięśnie klatki piersiowej
Musculi abdominis - Mięśnie brzucha
Canalis inguinalis [spatium inguinale] - Kanał pachwinowy [przestrzeń pachwinowa]
Musculi caudae [coccygis] - Mięśnie ogona
Musculi membri thoracici - Mięśnie kończyny piersiowej
Musculi membri pelvini - Mięśnie kończyny miednicznej
Bursae et yaginae synoviales - Kaletki i pochewki maziowe
Objaśnienia do mian
Splanchnologia - Nauka o trzewiach
Apparatus digestorius - Aparat trawienny [układ trawienny]
Cavum oris — Jama ustna
Pharynx - Gardło
Canalis alimentarius - Przewód pokarmowy
Oesophageus - Przełyk
Yentriculus [gaster] - śołądek
Intestinum tenue - Jelito cienkie
Intestinum crassum - Jelito grube
Hepar - Wątroba
Pancreas -Trzustka
Apparatus respiratorius - Aparat oddechowy [układ oddechowy]
Nasus externus - Nos zewnętrzny
Cavum nasi - Jama nosowa
Sinus paranasales - Zatoki przynosowe
Larynx- Krtań
Trachea - Tchawica
Bronchi - Oskrzela
Pulmo dexter et sinister - Płuco prawe i lewe
Cavum thoracis - Jama klatki piersiowej
Apparatus urogenitalis - Aparat moczowo-płciowy [układ moczowo-płciowy]
Organa urinaria - Narządy moczowe
Ren-Nerka
Ureter - Moczowód
Yesica urinaria - Pęcherz moczowy
Organa genitalia masculina - Narządy płciowe męskie
Testis - Jądro
Epididymis - Najądrze
Ductus deferens - Nasieniowód
Funiculus spermaticus - Powrózek nasienny
Glandulae genitales accessoriae - Gruczoły płciowe dodatkowe
Partes genitales masculinae externae - Narządy płciowe męskie zewnętrzne
Organa genitalia feminina - Narządy płciowe Ŝeńskie
Ovarium - Jajnik
Epoóphoron - Nadjajnik
Paraoóphoron - Przyjajnik
Tuba uterina - Jajowód
Uterus - Macica
Vagina - Pochwa
Partes genitales femininae externae - Narządy płciowe Ŝeńskie zewnętrzne
Perineum - Krocze
Peritonaeum - Otrzewna
Glandulae endocrinae - Gruczoły dokrewne
Glandula thyreoidea - Gruczoł tarczowy [tarczyca]
Glandula parathyreoidea interna - Gruczoł przytarczycowy wewnętrzny
Glandula parathyreoidea externa - Gruczoł przytarczycowy zewnętrzny
Hypophysis [glandula pituitaria] - Przysadka
Glandula pinealis - Szyszynka
Glandula adrenalis [glandula suprarenalis] - Nadnercze [gruczoł nadnerczowy]
Insulae pancreaticae - Wyspy trzustki
Thymus - Grasica
Objaśnienia do mian
Angiologia - Nauka o naczyniach
Pericardium - Osierdzie
Cór - Serce
Myocardium - Mięsień sercowy
Endocardium - Wsierdzie
Atrium dextrum - Przedsionek prawy
Yentriculus dexter - Komora prawa
Atrium sinistrum - Przedsionek lewy
Yentriculus sinister - Komora lewa
Arteriae - Tętnice
Truncus pulmonalis - Pień płucny
Aorta - Aorta [tętnica główna]
Aorta ascendens - Aorta wstępująca
Arcus aortae - Łuk aorty
Truncus brachiocephalicus - Pień ramienno-głowowy
Truncus bicaroticus - Pień tętnic szyjnych
Arteria carotis communis - Tętnica szyjna wspólna
Arteria carotis externa - Tętnica szyjna zewnętrzna
Arteria carotis interna - Tętnica szyjna wewnętrzna
Arteriae cerebri - Tętnice mózgu
Arteria subclavia - Tętnica podobojczykowa
Arteria axillaris - Tętnica pachowa
Aorta descendens - Aorta zstępująca
Venae-śyły
Venac pulmonales - śyły płucne
Yenae cordis - śyły serca
Yena azygos sinistra - śyła nieparzysta lewa
Yena cava cranialis - śyła główna doczaszkowa [przednia]
Yena brachiocephalica - śyła ramienno-głowowa
Yena jugularis interna - śyła szyjna wewnętrzna
Yena jugularis externa - śyła szyjna zewnętrzna
Sinus durae matris - Zatoki opony twardej
Yena subclavia - śyła podobojczykowa
Yena cava caudalis - śyła główna doogonowa [tylna]
Yena portae - śyła wrotna
Yena iliaca communis - śyła biodrowa wspólna
Yena iliaca interna - śyła biodrowa wewnętrzna
Yena iliaca externa - śyła biodrowa zewnętrzna
Systema lymphaticum - Układ chłonny
Ductus thoracicus - Przewód piersiowy
Cisterna chyli - Zbiornik mleczu
Lymphonodi [nodi lymphatici] - Węzły chłonne
Lien - Śledziona
Thymus - Grasica
Objaśnienia do mian
Systema neryosum - Układ nerwowy
Systema nervosum centrale - Układ nerwowy ośrodkowy [centralny]
Medulla spinalis - Rdzeń kręgowy
Funiculus dorsalis - Sznur dogrzbietowy
Funiculus lateralis - Sznur boczny
Funiculus ventralis - Sznur dobrzuszny
Encephalon - Mózgowie
Rhombencephalon - Tyłomózgowie
Mesencephalon - Śródmózgowie
Prosencephalon - Przodomózgowie
Meninges - Opony
Systema neryosum periphericum - Układ nerwowy obwodowy
Nervi craniales - Nerwy czaszkowe
Nervi spinałeś - Nerwy rdzeniowe
Systema nervosum autonomicum - Układ nerwowy autonomiczny
Plexus aorticus thoracicus - Splot aortowy piersiowy
Plexus aorticus abdominalis - Splot aortowy brzuszny
Pars sympathica - Część współczulna
Pars parasympathica - Część przywspółczulna
Objaśnienia do mian
Organa sensuum - Narządy zmysłów
Organum visus - Narząd wzroku
Oculus-Oko
Bulbus oculi - Gałka oczna
Organa oculi accessoria - Narządy dodatkowe oka
Organum vestibulocochleare [auris] - Narząd przedsionkowo-ślimakowy [ucho]
Auris interna - Ucho wewnętrzne
Auris media - Ucho środkowe
Auris externa - Ucho zewnętrzne
Organum olfactus - Narząd powonienia
Organum yomeronasale - Narząd lemieszowo-nosowy
Organum gustus - Narząd smaku
Objaśnienia do mian
Integumentum communae - Powłoka wspólna
Curtis - Skóra
Epidermis - Naskórek
Dermis [corium] - Skóra właściwa
Tela subcutanea - Tkanka podskórna
Pili-Włosy
Cornu - Róg
Tori - Opuszki
Unguicula - Pazur
Ungula - Kopyto
Glandulae cutis - Gruczoły skóry
Mamma - Sutek
Objaśnienia do mian
Piśmiennictwo
Skorowidz mian łacińskich
Skorowidz mian polskich
Skorowidz mian angielskich |